काठमाडौं । नेपाल विद्युत प्राधिकरण (नेविप्रा) ले आर्थिक वर्ष २०८०र८१ को फागुन मसान्तसम्म करिब रु ९ अर्ब ४८ करोड नाफा गरेको दाबी गरे पनि आयकर ऐनको प्रावधान अनुसार वास्तविक आर्थिक स्थिति घाटामा रहेको खुलेको छ। कार्यकारी निर्देशक हितेन्द्रदेव शाक्यका अनुसार नाफाको दाबीको विपरीत, प्राधिकरण अहिले रु. ५ अर्ब २६ करोड घाटामा रहेको छ।
शाक्यले जानकारी दिएअनुसार, प्राधिकरणको हालसम्मको सञ्चित नाफा रु. ४६ अर्ब ४७ करोड पुगेको छ। तर, आयकर ऐनअनुसार ह्रासकट्टी तथा अन्य करीय प्रभाव समेटेर नाफा–नोक्सान गणना गर्दा घाटा देखिएको हो।
लेखापरीक्षणमा देखिएको विसंगति
महालेखा परीक्षकको प्रतिवेदन अनुसार प्राधिकरणले रु. ७ अर्ब १९ करोड बराबरको खर्च नलेखेको,रु. ४ अर्ब ७२ करोड बराबरको आम्दानी बढी लेखांकन गरेको,साथै रु. २९.९१ करोड बराबरको आम्दानी अद्यावधिक नगरेको देखिएको छ।
शाक्यका अनुसार यी त्रुटिहरू सच्याई नाफा–नोक्सान पुनः समायोजन गर्नुपर्ने आवश्यकता छ। उनले थपे, “हामीले देखाएको घाटामा सम्भावित दायित्ववापतको नोक्सानी भने अझै समावेश गरिएको छैन।”
नगद प्रवाहमा कमी देखिएपछि प्राधिकरणले थप रु १० अर्ब ऋण लिने तयारी गरिरहेको छ। वित्तीय दबाबले संस्थाको दीर्घकालीन दायित्वमा थप भार पर्ने संकेत देखिएको छ। शाक्यले जानकारी दिए अनुसार, महालेखा परीक्षकको प्रतिवेदनले औंल्याएका कैफियतहरूको मूल्यांकन गर्न र प्रस्तुत वित्तीय विवरणको विश्वसनीयता कायम गर्न प्राधिकरणले सम्पत्ति तथा दायित्वको यथार्थ मूल्यांकन प्रक्रिया अघि बढाउने निर्णय गरेको छ। यसमार्फत संस्थाको वास्तविक आर्थिक स्थिति पहिचान गर्ने प्रयास थालिनेछ।
यसअघिका नेपाल विद्युत प्राधिकरण पूर्व कार्यकारी निर्देशक कुलमान घिसिङले नेपाल विद्युत प्राधिकरण नाफा गएको भन्दै हल्ला पिटदै आएका थिए । सोही अनुसार उनका समर्थनहरुले कुलमानलाई बर्खास्त गरी शाक्यलाई सो पदमा नियुक्ती गरेको विरोध जनाएका थिए । तर वास्तविक कर्तुत भने आज सार्वजनिक भएको छ ।
