काठमाडौं – निर्वाचन पछि सरकार गठन गर्न बालकोटमा बनेको सात दलिय गठबन्धन भत्केर राष्ट्रपतिको निर्वाचनमा आठ दलिय गठबन्धन बनेको छ । राष्ट्रपतिको निर्वाचनमा माओवादी केन्द्रले कांग्रेसका उम्मेद्वारलाई समर्थन गरे पछि एमाले र राप्रपा सरकार बाट बाहिरएका छन ।
शक्ति वाडफाटका विषयमा कुरा नमिल्दा समिकरण भत्किएकोले पुन नयाँ समिकरणमा त्यो दोहोरिने धेरैको तर्क छ । त्यसमाथी एमाले माओवादी केन्द्रको समिकरणबाट छोटो समयमै वाहिरीएको माओवादी केन्द्रका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहालको अस्थिर राजनीतिका कारण थप समस्या हुने धेरैको आकलन छ ।
त्यसमाथी पहिले पनि कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवाले दाहाललाई धोका दिएकाले फेरिपनि त्यो अवस्था नआउला भन्न सकिने अवस्था नभएको अनुमान गर्न थालिएको छ ।राष्ट्रपतिमा राष्ट्रिय सहमित भन्दै सात दलिय गठबन्धनलाई धोका दिएको गुनासो गरेका प्रतिपक्ष दलहरुले राष्ट्रपतिको निर्वाचन लगत्तै आठ दलिय गठबन्धनको भविष्य समाप्त हुने भविष्यवाणी गरेका छन् ।
राष्ट्रपतिको निर्वाचनमा आठ दलिय गठबन्धन एक हुँदा एमालेलाई जित निकाल्न कठिन छ । राष्ट्रपतिको निर्वाचनमा सत्ता गठबन्धनले ३३ हजार भन्दा बढी पाउने देखिएका बेला एमालेलाई भने मुस्किलले २० हजार मत भार मात्रै आउने अनुमान गरिएको छ ।
आवधिक निर्वाचनमा जस्तो भोट क्रस नहोस भनेर विहिबार देखि आठ दलिय गठबन्धनले केन्द्र देखि सातै प्रदेशमा अभिमुखिकरण कार्यक्रम समेत सुरु गरेका छन । राष्ट्रपतिको निर्वाचनमा कांग्रेस वरिष्ठ नेता रामचन्द्र पौडेललाई जिताउँन एक ढिक्का भएका दलहरुले एमालेले भने जस्तो गठबन्धनको भविष्य राष्ट्रपति निर्वाचन सम्मका लागि मात्रै नभएको दाबी गरेका छन ।
एकीकृत समाजवादीका अध्यक्ष माधव कुमार नेपाल र कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवा दाहाल पछि पालै पालो प्रधानमन्त्री बन्ने सहमति भएको छ । तर संविधानको धारा ७६ को उपधारा २ अनुसार प्रधानमन्त्री बनेका पुष्पकमल दाहालले दुई वर्ष पछि राजीनामा दिएमा अथवा उनको सरकार बीचैमा ढलेमा संविधानको धारा ७६ को उपधारा ३ आकर्षित हुने र संसदको सबै भन्दा ठूलो दलको हैसियतले कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवा प्रधानमन्त्री बन्ने बाटो खुल्ने छ भने माधव नेपाललाई प्रधानमन्त्री बन्न कठिन भएको संविधान विद्को भनाई छ । एमाले र राप्रपाले सरकारलाई दिएको समर्थन फिर्ता गरिसकेका छन् ।
जस अनुसार आगामी चैत १२ गते प्रधानमन्त्री दाहालले संसदमा विश्वासको मत लिनु पर्ने छ । राष्ट्रपतिको निर्वाचन पछि विश्वासको मत लिदा नेपाली कांग्रेसले माओवादी केन्द्रलाई नसघाउने विपक्षीहरुको अनुमान छ । यद्यपी कांग्रेस नेताहरुले भने नेपाली राजनीतिमा कांग्रेस सधै इमान्दारीताको पहरेदार भएको भन्दै भोलीका दिनमा भने सहमितलाई कार्यान्वयन गरेर अघि बढ्ने प्रतिबद्दता जनाएका छन् ।
आगामी निर्वाचन सम्म आठ दलिय गठबन्धनलाई कायम राख्ने नेताहरुको दाबी छ । नेपाली राजनीतिको सहज अनुमान गर्न कठिन छ । राजनीतिका जानकारहरुले समेत सहि अनुमान गर्न सकेको देखिदैन । अन्तिम समयमा नेपाली राजनीति कसरी अगाडी बढ्छ अहिले नै अनुमान गर्न नसकिएपनि आठ दलमा शक्ति वाडफाट पेचिलो बन्ने निश्चित छ । यस्तो अवस्थामा आफु कमजोर बन्ने अवस्था विपरीत धु्रवमा रहेका दलहरुसंगको समिकरण बन्ने अवस्था नआउला भन्न भने सकिदैन ।
विपक्षीले गरेको दावी जस्तै प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहालले अव विश्वासको मत लिन सक्छन सक्दैनन, आठ दलको शक्ति वाडफाट सहज वा सकसपूर्ण हुन्छ त्यो भने समयलेनै देखाउने छ । यद्यपी राजनीतिलाई विज्ञान मानिने र सजातिय मिलननै दिगो हुने भएकोले आठ दलिय गठबन्धनमा समस्या आउँदैन भनेर भन्न सकिने अवस्था भने छैन ।
