यो स्नायु प्रणालीसँग सम्बन्धित रोग हो । मस्तिष्कको कुनै भागमा रक्तसञ्चार हुन नसकेमा त्यो भाग निष्क्रिय हुन्छ । र त्यस भागले नियन्त्रण गर्ने शरीरको अंगसमेत निष्क्रिय हुन्छ । त्यसलाई पक्षघात भन्ने गरिन्छ ।
आकस्मिक मानसिक आघात पुग्नु, मस्तिष्क वा मेरुदण्डमा चोट पर्नु, गलत आहार विहार, टाउको प्रायःजसो दुखिरहनु, उच्चरक्तचाप र पुरानो मुटुको रोग, बाथ, छारेरोगजस्तो रोग लाग्नु, चिन्ता र मानसिक तनाब भैरहनु, ज्यादा औषधी तथा मदिरापान गर्नु, विषाक्त तत्व शरीरमा जमिरहनु आदि कारणले पक्षघात हुने गर्दछ ।
उपचार
आराम, व्यायाम, भोजनमा सुधार र केही प्राकृतिक चिकित्सा पद्धतिद्वारा यसको उपचार गर्न सकिन्छ ।
भोजन
– कागतीपानी, नरिवलपानी, फलफूल तथा तरकारीको रस प्रशस्त पिउने ।
– अमलाको रसमा मह मिलाएर पिउने ।
– स्याउ, अंगुर, नासपातीको रस बरोबर मात्रामा मिलाएर पिउने ।
प्राकृतिक उपाय
प्राकृतिक चिकित्सा अन्तर्गत यसका बिरामीलाई पसिना निस्कने खालका उपचारहरु दैनिक गराउनुपर्दछ ।
– वाष्प स्नान
– तातोपानीमा भिजाइएको कपडाले पूरै जिउ सेक्ने ।
– घाममा सेक्ने, घर्षण स्नान गर्ने ।
– सुत्नुअघि उष्ण पाद स्नान गर्ने ।
– कटिस्नान
– पेटमा माटोपट्टी
– मेरुदण्डमा तातो पानीमा भिजाइएको रुमाल तनी मिनेट र चिसो पानीमा भिजाइएको रुमाल सेक्ने एक मिनेट ।
साभारः ‘एकसे एक उपचार’ पुस्तकबाट
