काठमाडौँ । स्मार्टफोनको प्रयोग विश्वव्यापी रूपमा बढ्दै गएको छ, विशेष गरी ९ देखि १९ वर्षका बालबालिकाहरूमा । बेलायतको ‘अफिस अफ कम्युनिकेसन्स’ ले हालै सार्बजनिक गरेको एक प्रतिवेदन अहिले चर्चामा छ ।
बेलायतका ९१ प्रतिशत बालबालिकासँग ११ वर्षको उमेरमा आफ्नै स्मार्टफोन हुने खुलासा गरको छ । प्रतिवेदनका अनुसार यी बालबालिका १९ वर्षका हुँदा ६५ प्रतिशत डिप्रेसनको सिकार हुन्छन् । अमेरिकामा ९ देखि ११ वर्ष उमेर समूहका ३७ प्रतिशतसँग आफ्नै स्मार्टफोन छ ।
१९ युरोपेली देशहरूमा, १३ वर्ष मुनिका ८० प्रतिशत बालबालिकाले हरेक दिन इन्टरनेट प्रयोग गर्छन् । १९ वर्षको उमेरमा, ९० प्रतिशत किशोरकिशोरीसँग आफ्नै स्मार्टफोन हुन्छ ।
क्याम्ब्रिज विश्वविद्यालयका प्रा. एमी ओर्बान भन्छिन्, ‘आठ वर्षसम्मका बालबालिकाले पनि सामाजिक सञ्जाल एकाउन्ट बनाउँछन् । तिनीहरू अनलाइन दुर्व्यवहार हुने सम्भावना बढी हुन्छ ।’
स्मार्टफोन र सामाजिक सञ्जालको प्रयोगबीच सन्तुलन कायम राख्नु महत्त्वपूर्ण भएको ओर्बानको विश्वास छ, किनकि यसले मस्तिष्कमा प्रत्यक्ष असर नगर्ने तर अप्रत्यक्ष रूपमा हानि पुर्याउन सक्छ ।
१७ सय बालबालिकामा गरिएको अनुसन्धानमा उनीहरूले सामाजिक सञ्जाल चलाउन थालेका ११ देखि १३ वर्षका केटी र १४(१५ वर्षका केटाहरू पछिको जीवनमा कम सन्तुष्ट हुने निष्कर्ष निकालिएको छ ।
अर्कोतर्फ सामाजिक सञ्जाल प्रयोग नगर्नेहरु भने बढी सन्तुष्ट रहेको पाइएको छ । सामाजिक सञ्जालका कारण बालबालिका स्मार्टफोनप्रति बढी आकर्षित भएका छन् ।
बालबालिकाले स्मार्टफोन प्रयोग गर्छन् भने अभिभावकले पनि नियन्त्रण गर्नुपर्छ ।
लन्डन स्कूल अफ इकोनोमिक्सका प्रा। सोनिया लिभिङस्टोनले अहिले हाम्रा बालबालिकाका लागि इन्टरनेट र स्मार्टफोन अत्यावश्यक भएको विश्वास गर्छिन् । यसले बालबालिकालाई समाजसँग नयाँ ढंगले जोडिन सक्षम बनाउँछ । धेरै प्रश्नहरूको जवाफको बारेमा जान्नुहोस्, तर अभिभावकको नियन्त्रण हुनु महत्त्वपूर्ण छ ।
