काठमाडौँ – धेरैले पिसाब गन्हाउने समस्या सामान्य रूपमा लिन्छन्, तर लामो समयसम्म यो समस्या रहिरहेमा स्वास्थ्यका गम्भीर संकेत हुन सक्छ। पिसाबको गन्ध परिवर्तन हुनु शरीरमा केहि गडबडी भएको सूचक हुन सक्छ। चिकित्सकहरूका अनुसार यो समस्या पाँच प्रमुख कारणले हुन सक्छ।
पिसाबको गन्धमा परिवर्तन आहारको कारणले मात्र होइन, तर यो शरीरमा लुकेको संक्रमण वा अंगसँग सम्बन्धित गम्भीर समस्याको संकेत पनि हुन सक्छ।
यस्तो अवस्थामा, यसलाई बेवास्ता गर्नु भविष्यमा स्वास्थ्यको लागि धेरै हानिकारक हुन सक्छ। त्यसैले पिसाबबाट नराम्रो गन्ध आउन सक्ने ५ सम्भावित कारणहरू जानौं।
१. डिहाइड्रेशन (शरीरमा पानीको कमी)
शरीरमा पानीको मात्रा कम हुँदा पिसाब गाढा पहेँलो रंगको हुन्छ र गन्ध तीव्र हुन्छ। यस्तो अवस्थामा प्यास बढी लाग्ने, मुख सुक्खा हुने, थकान महसुस हुनेजस्ता लक्षण देखिन सक्छन्।
२. युरिनरी ट्रयाक इन्फेक्सन (UTI)
पिसाब गन्हाउने सबैभन्दा सामान्य तर गम्भीर कारण हो — युटिआइ। पिसाब गर्दा पोल्ने, बारम्बार पिसाब लाग्ने, पेटको तल्लो भागमा दुखाइ हुने, र गन्ध आउने लक्षणहरू देखिन्छन्। महिलाहरूमा यो संक्रमण अधिक देखिन्छ।
३. डाइट र औषधि सेवन
केही खानेकुरा (जस्तै एस्पारागस, कफी, मसलेदार खाना) वा भिटामिन बीको उच्च डोजले पनि पिसाबमा गन्ध ल्याउन सक्छ। यस्ता कारणले आएको गन्ध अस्थायी हुन्छ र चिन्ताजनक हुँदैन, तर लगातार भइरहेमा चिकित्सकको सल्लाह लिनुपर्छ।
४. डायबिटीज वा उच्च ब्लड सुगर
अविकसित वा अनियन्त्रित मधुमेह भएका बिरामीको पिसाबमा मिठास जस्तो गन्ध आउन सक्छ। यससँगै अत्यधिक तिर्खा लाग्ने, तौल घट्ने, बारम्बार पिसाब लाग्ने लक्षणहरू देखिन सक्छन्।
५. लिभर फंक्शनमा गडबडी
कलेजोमा समस्या हुँदा पिसाबमा अमोनिया जस्तो गन्ध आउन सक्छ। यससँगै आँखाको सेतो भाग पहेँलो हुने, छाला खरानीजस्तो देखिनेजस्ता लक्षण पनि देखिन सक्छन्।
कहिले डाक्टरसँग जाँदा ढिला नगर्ने ?
पिसाबमा गन्धसँगै पोल्ने वा दुख्ने समस्या भएमा
लगातार दुई दिनभन्दा बढी गन्ध रहेमा
ज्वरो, ढाड दुखाइ वा रक्तस्राव देखिएमा
स्वास्थ्य विशेषज्ञहरू भन्छन् — “पिसाबको गन्ध शरीरको भित्रि समस्याको संकेत हो। लापरबाही गर्नु जोखिमपूर्ण हुन सक्छ।” अतः यस्ता लक्षण देखिएमा घरायसी उपायभन्दा पहिले योग्य चिकित्सकसँग परामर्श लिनु बुद्धिमानी हुनेछ।
