काठमाडौं – पर्यटकका रुपमा नेपाल आएर भिसाको दुरुपयोग गर्ने प्रवृत्ती बढेको छ । पछिल्लो ६ वर्षमा मात्रै अवैध रुपमा नेपालमा बसेका २ हजार ८ सय ९४ जना विदेशिलाई निष्कासन गरिएको छ ।
सन् २०२२ मा करिब ६ लाख पर्यटक नेपाल भित्रिएर अवैध रुपमा बसेका ५ सय ६४ जनालाई निष्कासन गरिएको तथ्याङक छ । अध्यागमन विभागले नेपाल घुम्न आउने पर्यटकलाई एक वर्षमा १ सय ५० दिन सम्मका लागि विमानस्थलमा अनअराईभल भिसा दिने गर्छ । तर, अध्यागमन विभागका निर्देशक कमलप्रसाद पाण्डेका अनुसार कानुन मिचेर नेपाल बस्नेको संख्या बढ्दै गएको छ ।
अध्यागमन विभागका निर्देशक पाण्डेका अनुसार सन् २०१८ मा ६ सय ७८, २०१९ मा ६ सय ७१, २०२० मा ३ सय ३२ र २०२१ मा ९० पर्यटकलाई ओभर स्टे सम्बन्धि कसुरमा निष्कासन गरिएको छ । यसरी अवैध रुपमा लामो समयसम्म नेपालमा बसेका विदेशिहरु घुम्ने भन्दा आपराधिक गतिविधिमा संलग्न हुने गरेको पाइन्छ ।
आर्थिक वर्ष ७७/०७८ मा ४ सय, ०७८/७९ मा ६ सय ९८ र ०७९/८० को माघ महिनासम्म ३ सय ४ जना विदेशि नागरिक विभिन्न कसुरमा पक्राउ परेको तथ्याङ्क छ । प्रहरी प्रवक्ता टेकबहादुर राईका अनुसार लागुऔषध, चोरी, मानव बेचबिखन तथा ओसारपसार कसुरमा पक्राउ पर्नेको संख्या धेरै छ ।
पर्यटन भिसामा आएकामध्ये ५० वटा देशका नागरिकहरु अवैध गतिविधिमा संलग्न रहेको नेपाल प्रहरीको तथ्याङ्क छ । त्यसमा पनि चिनियाँहरु बढी सक्रिय छन् । नेपालमा कानुन विपरितका क्रियाकलाप गर्नका लागि विदेशीको गिरोह नै लागेको पछिल्ला घटनाहरुले पनि देखाएको छ । अनुगमन संयन्त्र प्रभावकारी हुन नसक्दा यस्ता घटना बढेको पूर्व डिआईजी हेमन्त मल्लको ठम्याई छ ।
सहज भिसा र कमजोर अनुगमन संयन्त्र कारण अन्तर्राष्ट्रिय लागुऔषध तस्करदेखि बालयौन दुराचारसम्मका अपराधी नेपाल आउने गरेका छन् । यसको नियन्त्रणका लागि कानुनमा थप कडाइ, चुस्त अनुगमन र कारबाहिको दायरा बढाउन आवश्यक छ ।
