काठमाडौँ । स्पेसएक्स कम्पनीले युक्रेनी सेनालाई स्टारलिंक स्याटेलाइट प्रविधि प्रयोग गर्नबाट रोक्नको लागि कदम चालेको छ ।
यो खुलासा स्पेसएक्स कम्पनीका अध्यक्ष आफैले गरेका हुन् । विज्ञहरूका अनुसार स्पेसएक्स कम्पनीको यो निर्णयले युक्रेनको युद्ध योजनालाई ठूलो धक्का दिएको छ । स्टारलिंक स्याटेलाइट टेक्नोलोजीको प्रयोग युक्रेनको ड्रोनका लागि रुस विरुद्ध चलिरहेको युद्धमा आवश्यक छ, जबकि ड्रोन युद्ध युक्रेनको मुख्य हतियार बनेको छ ।
स्पेसएक्स अर्बपति एलन मस्कको कम्पनी हो, जसले आफ्नो स्टारलिंक स्याटेलाइट मार्फत इन्टरनेट सेवा प्रदान गर्दछ । गत वर्ष युक्रेनमा युद्ध सुरु हुँदा मस्कले युक्रेनीलाई यो सेवा निःशुल्क उपलब्ध गराउने घोषणा गरेका थिए । त्यसबेला देखि यो सेवा युक्रेनको लागि विशेष महत्व भएको छ ।
स्पेसएक्स कम्पनीका अध्यक्ष ग्वेन शटवेलले स्टारलिङ्कको क्षमतालाई सीमित गर्न सक्ने उपायहरू रहेको बताएका छन् । त्यहाँ उपायहरू लिन सकिन्छ र हामीले त्यो गरेका छौं । शटवेलले भने, स्टारलिंक कहिल्यै सैन्य उद्देश्यका लागि प्रयोग गर्ने इरादा थिएन । प्रारम्भमा, कम्पनीले यो प्रविधि युक्रेनी सेनाले कति हदसम्म प्रयोग गर्नेछ भनेर भविष्यवाणी गर्न सकेन ।
पर्यवेक्षकहरूका अनुसार, शटवेलको घोषणाले युक्रेनमा सैन्य उद्देश्यका लागि स्टारलिंकको प्रयोगमा मस्क असहज भएको पुष्टि गर्छ । शटवेलले भने, स्टारलिंक सेवाहरू प्रदान गरिएको थियो ताकि बैंक, अस्पताल, आदि युक्रेनमा सञ्चालन गर्न जारी राख्न र मानिसहरू आफ्नो परिवारसँग सम्पर्कमा रहन सकून् । तर अहिले सेनाले प्रयोग गरिरहेको थाहा पाएको उनले बताए । जबकि यो सेनाले प्रयोग गर्छ भन्ने आफुहरुले यसअघि नसोचको उनले बताए ।
अमेरिकी टिभी च्यानल सीएनएनले गरेको विश्लेषणले गत अक्टोबरदेखि मस्क र युक्रेनका राष्ट्रपति भोलोडिमिर जेलेन्स्कीबीचको द्वन्द्व बढिरहेको बताएको छ । मस्कले युद्ध अन्त्य गर्न आफ्नो तर्फबाट शान्ति योजना प्रस्तुत गरेका थिए । एक ट्वीटर सन्देशमा मस्कले युक्रेनलाई क्राइमियामा आफ्नो दाबी त्याग्न र लुहान्स्क र डोनेस्क रसियालाई दिन सहमत हुन सुझाव दिएका थिए । मस्कको सो ट्वीटमा जेलेन्स्कीले यसको कडा प्रतिक्रिया दिदै उनको सुझावको विरोध गरेका थिए ।
सीएनएनका अनुसार मस्कले युक्रेनमा स्टारलिंकको प्रयोगको बदला वापतको रकम स्पेसएक्सलाई तिर्न अमेरिकी रक्षा मन्त्रालय पेन्टागनसँग माग गरेका थिए । विवाद बढ्दै जाँदा, पेन्टागनका एक अधिकारीले मस्कले युक्रेन युद्धलाई पैसा कमाउने अवसरमा परिणत गर्दै आफूलाई नायकको रूपमा प्रस्तुत गरिरहेको टिप्पणी गरेका थिए ।
यसप्रति कडा प्रतिक्रिया दिँदै मस्कले आफूले युक्रेनमा सबै सेवा निःशुल्क उपलब्ध गराएको दाबी गरेका थिए । अब मस्कको कम्पनीले यी सेवाहरू नागरिक प्रयोजनका लागि मात्र उपलब्ध गराइने स्पष्ट पारेको छ ।
