बेइजिङ – सन् २०२३ मा चीन अफगानिस्तानको दोस्रो ठूलो व्यापार साझेदार राष्ट्र बन्ने भएको छ । अफगानिस्तानसँग चीनको व्यापार द्रुत गतिमा बढिरहेको छ र यो २०२३ मा पाकिस्तान पछि अफगानिस्तानको दोस्रो ठूलो व्यापारिक राष्ट्र बन्न सक्ने आँकलन गरिएको हो । ।
चीन भन्सार तथ्याङ्क अनुसार डिसेम्बर २०२२ मा चीनले अफगानिस्तानबाट ९.०९ मिलियन अमेरिकी डलरको सामान आयात गरेको छ र ५९ मिलियन अमेरिकी डलरको सामान निर्यात गरेको छ, जसले गर्दा चीनको व्यापार सन्तुलन ४९.९ मिलियन अमेरिकी डलर रहेको छ। यदि यी तथ्याङ्कहरू २०२३ को औसतको रूपमा अनुमान गरिएको छ भने, यसले ८१६ मिलियन अमेरिकी डलरको द्विपक्षीय व्यापारको आंकडामा परिणत गर्नेछ। पाकिस्तान, हाल सबैभन्दा ठूलो अफगानी व्यापार साझेदार हो ।
दोस्रो स्थानमा रहेको भारतले गत वर्ष अफगानिस्तानसँग ५४ करोड ५० लाख अमेरिकी डलरको द्विपक्षीय व्यापार गरेको भारतीय वाणिज्य मन्त्रालयले जनाएको छ । सिल्क रोड ब्रीफिङको प्रतिवेदन अनुसार सन् २०२१ को डिसेम्बरदेखि २०२२ को डिसेम्बरको बीचमा चिनियाँ निर्यात ५६.४ प्रतिशतले बढेको छ तर आयात १ प्रतिशतभन्दा कमले घटेको छ। डिसेम्बर २०२२ मा अफगानिस्तानबाट चीनमा सबैभन्दा धेरै नट, जनावरको कपाल, अर्ध बहुमूल्य पत्थर, सुक्खा फल र तरकारी उत्पादनहरू आयात भएका थिए । यस्तै, चीनबाट सिंथेटिक फिलामेन्टहरू, धागोले बुनेका कपडाहरू, रबरको टायरहरू, अन्य सिंथेटिक कपडाहरू लगायतका वस्तुहरु निर्यात भएको देखाएको छ ।
यद्यपि, अफगानिस्तानको छिमेकी इरान, तुर्कमेनिस्तान, उज्वेकिस्तान र ताजिकिस्तानसँगको व्यापारको सन्दर्भमा यो अवस्था देखिँदैन, जहाँ तथ्याङ्कहरू प्राप्त गर्न लगभग असम्भव देखिन्छ। अफगानिस्तानको पुनर्विकासको ठूलो हिस्सा सीमाना र सीमा नियन्त्रण, भन्सार र राष्ट्रिय पूर्वाधारहरू हुनुपर्दछ जसले पारवहन र आयात र निर्यात वस्तुहरूलाई प्रभावकारी रूपमा व्यवस्थापन गर्न सकिन्छ।
