बैतडी। जिल्लामा रेबिजविरुद्ध दिइने खोपको अभाव हुँदा सेवाग्राहीहरू ठूलो समस्यामा परेका छन्। खोप लगाउनका लागि उनीहरू जिल्लाबाहिर जान बाध्य भएका छन्। जिल्ला अस्पतालका सूचना अधिकारी हरिश पन्तका अनुसार गत तीन हप्तादेखि अस्पतालमा रेबिजविरुद्धको खोप उपलब्ध छैन। यस विषयमा प्रदेश आपूर्ति केन्द्रलाई जानकारी गराउँदासमेत हालसम्म खोप आइपुगेको छैन। उनले भने, “गत तीन हप्तादेखि यहाँ रेबिजविरुद्धको खोपको अभाव रहेको छ। खोप अभावबारे प्रदेश आपूर्ति केन्द्रलाई जानकारी गराइसकेका छौँ।”
जिल्लाका तीन स्थानमा रेबिजविरुद्धको खोप दिइने व्यवस्था छ। सदरमुकामस्थित जिल्ला अस्पताल, पाटन प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्र र केशरपुर प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्रबाट यो खोप प्रदान गरिन्छ। तर पछिल्लो समय जिल्ला अस्पताल र स्वास्थ्य केन्द्रहरूमा खोपको अभाव भएकाले जनावरले टोकेर आउने बिरामीहरू जिल्ला बाहिर जान बाध्य भएका हुन्।
कुनै पनि जनावरले टोकेमा एक जना व्यक्तिले तीन मात्रा रेबिजविरुद्धको खोप लगाउनुपर्ने हुन्छ। तर खोपको अभावमा त्यस्ता व्यक्तिहरूलाई रित्तो हात फर्काउनुपरेको छ। कुकुर, बिरालोलगायत घरपालुवा जनावर र स्याल, ब्वाँसोजस्ता जङ्गली जनावरले टोकेमा रेबिजविरुद्धको खोप अनिवार्य लगाउनुपर्छ।
रेबिज भाइरसबाट लाग्ने एक खतरनाक रोग हो। यो मुख्यतया जनावरमा लाग्ने रोग भए पनि सङ्क्रमित जनावरबाट मानिसमा पनि सर्छ। यो भाइरस सङ्क्रमित जनावरको र्यालमा रहन्छ र जब जनावरले मानिसलाई टोक्छ, तब भाइरस मानिसको शरीरमा प्रवेश गर्छ। सङ्क्रमित र्यालले कसैको आँखा, मुख वा खुला घाउबाट पनि सङ्क्रमण हुन सक्ने सम्भावना हुन्छ।
रेबिज लागेमा ज्वरो आउने, झमझमाउने, टोकेको ठाउँमा अत्यधिक दुख्ने जस्ता लक्षणहरू देखिन्छन्। त्यस्तै, पानी र हावादेखि डराउने, चिटचिटाहट हुने, रिसाउने जस्ता समस्याहरू पनि देखा पर्छन्। रेबिजका कारण आँखा, नाक, मुख र शरीरमा घाउहरू पनि देखिन सक्छन् र यो रोग अन्य मानिसमा पनि सर्न सक्छ। रेबिजका बिरामीले पानी पिउँदा घाँटीमा असह्य दुख्ने गर्छ। रेबिजले स्नायु प्रणालीसँगै श्वासप्रश्वासमा पनि बाधा उत्पन्न गर्न थाल्छ। रेबिजका कारण हृदयाघात र अन्ततः मृत्यु पनि हुन सक्छ।
