काठमाडौँ – मानिसको उमेर बढ्दै जाँदा उनको शरीरमा धेरै परिवर्तनहरू देखिन थाल्छन् । यो परिवर्तन सीधा उमेरसंग सम्बन्धित छ। वास्तवमा, उमेर बढ्दै जाँदा धेरै कारणले मानिसको स्वस्थ कोशिकाहरू कम हुन थाल्छन्।
जसका कारण अन्य अंगहरु जस्तै मस्तिष्कको कार्यप्रणालीमा पनि प्रतिकूल असर पर्छ । तपाईले यो समस्यालाई अल्जाइमरको रूपमा थाहा पाउन सक्नुहुन्छ। यस अवस्थामा, व्यक्तिलाई आफ्नो विगतको जीवनमा भएका घटनाहरू सम्झन गाह्रो हुन्छ। साथै मानिसको स्मरणशक्ति पनि कम हुन थाल्छ ।
यस्तो अवस्थामा उनीहरूलाई दैनिक कार्यहरू गर्न वा मानिसहरूलाई चिन्न पनि गाह्रो हुन सक्छ। विशेषज्ञहरू विश्वास गर्छन् कि अल्जाइमरको अन्य न्यूरोलोजिकल विकारहरूसँग पनि सम्बन्ध छ । यी विकारहरूमा पार्किन्सन्स रोग, हन्टिङटन रोग र मल्टिपल स्क्लेरोसिस समावेश छ।
अल्जाइमर रोग के हो ?
अल्जाइमर रोगले मस्तिष्कका विभिन्न भागहरूमा सञ्चार प्रक्रियालाई असर गर्दै मस्तिष्कका कोशिकाहरूलाई बिस्तारै नष्ट गर्छ। यसको मुख्य कारण मस्तिष्कमा बिटा एमाइलाइड प्लाक्स र टाउ प्रोटीनको असामान्य संचय मानिन्छ। यो अवस्थाले मस्तिष्क कोशिकाहरू बीचको समन्वयमा बाधा पुर्याउँछ र मस्तिष्कको न्यूरोन्सको क्षति निम्त्याउँछ। यसले नयाँ कुरा सिक्ने क्षमतामा ह्रास ल्याउँछ, जसले व्यक्तिको स्मरणशक्ति र दैनिक जीवनका गतिविधिहरूमा नकारात्मक असर पार्छ।
अल्जाइमर र पार्किन्सन रोग बीचको सम्बन्ध
पार्किन्सन रोग अर्को न्यूरोलॉजिकल विकार हो जुन मुख्यतया डोपामाइनको कम स्तरको कारण हुन्छ। यो अवस्थाले मस्तिष्कका भागहरूलाई असर गर्छ जसले गति र सन्तुलनलाई नियन्त्रण गर्छ। अल्जाइमर र पार्किन्सन रोगका लक्षणहरू फरक भए तापनि केही समानताहरू पनि फेला परेका छन्। जस्तै न्यूरोडीजेनेरेशन। यी दुवै रोगमा मस्तिष्कका कोशिकाहरू नष्ट हुन्छन् ।
अल्जाइमर र हन्टिङटन रोग बीचको सम्बन्ध
हन्टिङटन रोग एक दुर्लभ न्यूरोडिजेनेरेटिभ विकार हो जुन मुख्य रूपमा मस्तिष्कको स्ट्रिटम र कोर्टेक्समा हुन्छ। यो विकारले मांसपेशी नियन्त्रण, संज्ञानात्मक कार्य र मानसिक स्वास्थ्यलाई असर गर्छ। अल्जाइमर र हन्टिङटनको बीचमा केही समानताहरू पनि देखिन्छन्। हन्टिङटनको रोग पूर्णतया आनुवंशिक हुन्छ, जबकि अल्जाइमरका केही रूपहरूमा पनि आनुवंशिक प्रवृत्ति हुन्छ। दुवै रोग भएका बिरामीहरूलाई संज्ञानात्मक समस्या हुन सक्छ।
अल्जाइमर्स र मल्टिपल स्क्लेरोसिस (एमएस) बीचको सम्बन्ध
मल्टिपल स्क्लेरोसिस (एमएस) एक अटोइम्यून डिसअर्डर हो जसमा शरीरको प्रतिरक्षा प्रणालीले मस्तिष्क र मेरुदण्डको माइलिन म्यानहरू (जसले स्नायु कोशिकाहरूलाई घेर्छ) आक्रमण गर्छ। जसका कारण मस्तिष्क र शरीरबीचको सञ्चार प्रभावित हुन्छ । यी दुवै प्रकारका रोगहरूमा मस्तिष्क भित्र सूजन हुन सक्छ।
यी दुई अवस्थाबीचको सम्बन्ध बुझेर उपचार गर्न सहज हुने चिकित्सकको विश्वास छ । यद्यपि, दुवै प्रकारका रोगहरूको कारणहरू कहिलेकाहीं फरक हुन सक्छ। यस्तो अवस्थामा चिकित्सकले व्यक्तिको रिपोर्टका आधारमा उपचारको विधि छनोट गर्न सक्छन् । यदि कुनै व्यक्तिलाई स्मरणशक्तिसम्बन्धी समस्या भएमा तुरुन्त चिकित्सकसँग सम्पर्क गर्नुपर्छ।
