काठमाडौं । मधुमेहको उपचारमा प्रयोग हुने ‘सोटाग्लिफ्लोजिन’ नामक औषधिले न केवल रक्तमा चिनीको मात्रा नियन्त्रणमा राख्ने, तर मुटु र मिर्गौलाजस्ता महत्वपूर्ण अंगलाई समेत जोगाउने प्रभाव देखिएको एक अन्तर्राष्ट्रिय अनुसन्धानले देखाएको छ।
SCORED परीक्षण
‘SCORED’ नामक एक ठूलो क्लिनिकल परीक्षणमा टाइप २ मधुमेह, मिर्गौला तथा मुटु रोगको उच्च जोखिममा रहेका हजारौं बिरामीलाई समावेश गरिएको थियो।
परीक्षणमा सहभागी बिरामीहरूलाई सोटाग्लिफ्लोजिन दिइएपछि मुटु विफलता, मिर्गौलाको कार्यक्षमता घट्ने दर र मृत्युको जोखिममा उल्लेखनीय कमी देखिएको अनुसन्धानकर्ताहरूको निष्कर्ष छ।
अमेरिकी FDA बाट स्वीकृति
अमेरिकी खाद्य तथा औषधि प्रशासन (FDA) ले यस औषधिलाई ‘INPEFA’ नाममा औपचारिक स्वीकृति दिइसकेको छ। यो औषधि विशेषगरी मुटु सम्बन्धी समस्याबाट हुने मृत्यु र अस्पताल भर्नाको सम्भावना घटाउन प्रयोग हुने जनाइएको छ।
नयाँ उपचारको सम्भावना
स्वास्थ्य विज्ञहरूले यो औषधिलाई मधुमेह, मुटु र मिर्गौला रोगको संयुक्त उपचारमा ‘गेम चेन्जर’ को रूपमा हेरेका छन्। दीर्घकालीन रूपमा रोगको प्रगति नियन्त्रण गर्ने र बिरामीको जीवनस्तरमा सुधार ल्याउने सम्भावना औषधिमा रहेको उनीहरूको विश्वास छ।
सोटाग्लिफ्लोजिन एक साथ SGLT1 र SGLT2 इनहिबिटर हो, जसले शरीरमा ग्लुकोज पुनः अवशोषणलाई रोक्छ। अन्य औषधिको तुलनामा यसले बहुआयामिक फाइदा दिने सम्भावना बढी रहेको अनुसन्धानले देखाएको छ।
यद्यपि अनुसन्धानका प्रारम्भिक नतिजा उत्साहजनक देखिए पनि स्वास्थ्य विज्ञहरूले यस औषधिको दीर्घकालीन प्रभाव र सम्भावित साइड इफेक्टबारे थप अध्ययन आवश्यक रहेको बताएका छन्। चिकित्सकको सल्लाह बिना औषधिको प्रयोग नगर्न सर्वसाधारणलाई आग्रह गरिएको छ।
