काठमाडौं–काफल नेपालको पहाडी क्षेत्रमा पाइने मौसमी फल हो। जुन विशेषतः वैशाख–जेठ महिनामा बजारमा भेटिन्छ। स-साना, रातो र मीठासयुक्त यो फल स्वादमा मात्र होइन।
स्वास्थ्यका दृष्टिले पनि अत्यन्तै लाभदायक मानिन्छ। आयुर्वेदका अनुसार काफलमा बहुप्रकारका पोषक तत्वहरू पाइन्छन् जसले शरीरलाई ताजगी, रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता, र ऊर्जा प्रदान गर्छ।
काफल खानुका प्रमुख फाइदाहरू:
१. पाचन शक्ति सुधार गर्छ
काफलमा पाइने फाइबरले पेट सफा राख्छ, कब्जियत हटाउँछ र पाचन प्रणालीलाई सन्तुलनमा राख्छ।
२. ताजगी र ऊर्जा दिन्छ
काफलमा प्राकृतिक चिनी र भिटामिन ‘C’ पाइने भएकाले शरीरमा ताजगी र ऊर्जा बढाउँछ।
३. प्रतिरोधात्मक क्षमता बढाउँछ
यसमा एन्टिअक्सिडेन्ट गुण हुन्छ, जसले शरीरलाई भाइरस, ब्याक्टेरिया र संक्रमणबाट जोगाउँछ।
४. तापक्रम नियन्त्रणमा मद्दत गर्छ
गर्मीमा काफल खाँदा शरीरमा चिसोपन कायम रहन्छ र डिहाइड्रेशन हुन दिँदैन।
५. छालाको सौन्दर्य बढाउँछ
भिटामिन ‘C’ र एन्टिअक्सिडेन्ट गुणले छालालाई चम्किलो बनाउँछ र डन्डिफोर, र्यास हटाउँछ।
६. मुटुका लागि फाइदाजनक
काफलमा पाइने पोटासियमले रक्तचाप नियन्त्रणमा राख्न मद्दत गर्छ र मुटुको स्वास्थ्य सुधार गर्छ।
७. क्यान्सरविरुद्ध लड्न सहयोगी
यसमा फेनोलिक यौगिक र एन्टिअक्सिडेन्ट हुने भएकाले क्यान्सरजन्य कोशिकाको विकास रोक्न सक्छ।
सावधानी:
अत्यधिक मात्रामा नखाने: एकैपटक धेरै काफल खाँदा पेट दुख्ने वा ग्यासको समस्या आउन सक्छ।
सफा गरेर मात्र खाने: बजारमा पाइने काफलमा धुलो वा रसायन मिसिएको हुनसक्छ, त्यसैले राम्रोसँग धोएर खाने।
