१. पश्चिमी विचार अनुसार सबभन्दा तल्लो स्तरबाट मनुष्य विकसित भएको हो । पूर्वीय विचारअनुसार सबभन्दा उत्कृष्ट स्तर भगवान्बाट मनुष्य उत्पन्न भएको हो ।
२. देवीदेवताहरु मानिसको भर पर्दछन्, मानिस उनीहरुको । उनीहरु मद्दत गर्न सक्छन् तर प्रभु दिन सक्दैनन् । प्रभुको लागि आफैले मेहनत गर्नुपर्दछ । देवीदेवताहरु चेतनाभित्रका जीव हुन् ।
३. विभिन्न देवीदेवताहरुको पनि शेक्सपियरको नाटकको ‘शाइलक’ ले जस्तै गरेर मौकामा ‘एक पौण्ड मासु दिनुहोस्’ भनेर माग गर्दछन् । एक प्रकारले उनीहरु मानिसभन्दा तल्लो श्रेणीमा छन् । साँच्चै भनुँ भने उनीहरु मनुष्य जन्म पाउन लालायित छन् । त्यसैले उनीहरुको पूजाआजा गर्नु आवश्यक छैन । उनीहरुभन्दा माथि जानुपर्दछ, जसको निमित्त प्रश्न गर्नुपर्दछ ।
४. चेतना समुद्र जस्तो । हामी प्राणी सबै त्यो समुद्रको पानीभित्र छौँ । पानीको सतहमाथिका वस्तुहरु देख्न सक्दैनौँ । कस्त्वम् ? को हम ? भन्ने प्रश्न निरन्तर गरिरहेमा हामीले आफ्नो टाउको पानीबाहिर निकाल्न सक्छौँ । अनि प्रभुको दर्शन गर्न सक्छौँ । प्रभु चेतनाको पारी हुनुहुन्छ ।
५. जेलमा थुनिराखेका व्यक्तिहरु जसरी बाहिर जान चाहन्छन्, त्यसैगरी हामीहरुले जीवनबाट बाहिर जानुपर्दछ ।
६. पशुहरु स्वाभाविक प्रवृत्तिद्वारा, मानिसहरु बुद्धिद्वारा, महामानवहरु पूर्वजन्महरुका अनुभवले तिखारिएको साधारण ज्ञानद्वारा जीवन बिताउने गर्दछन् ।
साभारः ‘महापुरुषहरुका अमर वाणी’ पुस्तकबाट
