काठमाडौँ – विस्तारै अब जाडो सुरु हुँदै गइरहेको छ । भनिन्छ, जाडो मौसममा चिसो महसुस हुनु सामान्य कुरा हो तर, कसैलाई चिसो बढी र कसैलाई कम महसुस हुन्छ। यदि तपाईलाई पनि अरुभन्दा बढी चिसो लाग्छ भने तपाईको शरीरमा यो भिटामिनको कमी छ ।
चिसोको कारण
शरीरमा भिटामिन बी १२ को कमी हुँदा चिसो लाग्न सक्छ । भिटामिन बी १२ ले रातो रक्त कोशिकाको निर्माण र सम्पूर्ण शरीरमा अक्सिजन प्रवाह गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ। यो भिटामिनको कमीका कारण शरीरमा रगत राम्रोसँग सर्दैन । यही कारण यो भिटामिनको कमीले शरीरमा एनीमिया हुन सक्छ। भिटामिन बी १२ को कमीले पनि बारम्बार चिसो लाग्न सक्छ।
चिसो लाग्दा कस्तो लाग्छ ?
हामी पहिले छालामा चिसो महसुस गर्छौं। जसका कारण हाम्रो कपाल पनि झर्छ । कहिलेकाहीँ औंलाहरू पनि सुन्न्छन्। तापक्रम बढेको वा घटेको महसुस गर्ने पहिलो छाला हो। हाम्रो छालाको मुनि रहेको थर्मो रिसेप्टर नर्भ्सले छालको रूपमा मस्तिष्कमा चिसोको सन्देश पठाउँछ।
यसको स्तर र तीव्रता मानिसहरू बीच फरक हुन सक्छ। छालाबाट निस्कने तरंगहरू मस्तिष्कको हाइपोथ्यालेमसमा जान्छन्। हाइपोथ्यालेमसले शरीरको आन्तरिक तापक्रम र वातावरणलाई सन्तुलनमा राख्न मद्दत गर्छ। यो सन्तुलन सिर्जना गर्ने प्रक्रियाको कारण, हाम्रो कपाल खडा हुन्छ र हाम्रो मांसपेशी पनि कम हुन थाल्छ।
हाइपोथर्मियाका कारण बढी चिसो महसुस हुन्छ
चिसोको पहिलो प्रभाव छालामा पर्छ । छाला मुनिका स्नायुहरूले मस्तिष्कमा चिसो महसुस गर्ने सन्देश पठाउँदा मस्तिष्कले शरीरको आन्तरिक तापक्रम घट्नबाट रोक्छ। मस्तिष्कले शरीरका सबै अंगहरूलाई तापमान घटिरहेको सन्देश पठाउँछ। मस्तिष्कले शरीरका सबै आन्तरिक र बाह्य अंगहरूलाई सुरक्षित तापक्रम कायम राख्न आदेश दिन्छ।
त्यसपछि शरीरका सबै मांसपेशीले कामको गति सुस्त पार्छ। हाम्रो शरीरले धेरै कम तापक्रम सहन सक्दैन। विज्ञहरूका अनुसार तापक्रम धेरै कम भयो भने शरीरका धेरै अंगहरूले काम गर्न छोड्छन्। कहिलेकाहीँ धेरै अंग फेल भएर मानिसको मृत्यु हुन्छ । धेरै चिसो महसुस हुनुलाई हाइपोथर्मिया भनिन्छ। जसका कारण ज्यान समेत जान सक्छ ।
शरीरमा भिटामिन बी १२ को कमी
शरीरमा भिटामिन बी १२ को कमीका कारण बान्ता, वाकवाकी वा पखाला जस्ता समस्या हुन सक्छन्। यस भिटामिनको कमीले तपाईंको स्नायु प्रणाली र तपाईंको पेटको स्वास्थ्यलाई नराम्ररी असर गर्न सक्छ।
