पृथ्वीमा पाइने सबैभन्दा पुरानो गुलियो वस्तु हो मह । यसलाई परापूर्व कालदेखि नै मानव स्वास्थ्यका लागि अमृतसमान मानिँदै आएको छ । मौरीले फूलको रस चुसेर बन्ने प्राकृतिक गुलियो पदार्थ हो मह । मह कहिल्यै बिग्रिँदैन ।
मह खानपान र तागतका लागि मात्र नभई चिकित्सा, सौन्दर्य आदिका लागि परापूर्व कालदेखि उपयोग गरिँदै आएको छ । यसलाई भगवानको आहारा समेत मानिएको छ । आयुर्वेदले महलाई एक प्रकारको खाद्य एवं औषधिका रूपमा लिएको छ । महमा धेरै प्रकारका पोषक तत्त्वहरू पाइन्छन् । यी सँगै मह विशेषगरी आँखाको स्वास्थ्यको लागी लाभदायक रहन्छ ।
महलाई औषधीय गुणको भण्डार मानिन्छ । यसमा ब्याक्टेरियल गुण हुन्छ । महलाई आँखा स्वस्थ राख्नका लागि फाइदाजनक मानिन्छ । महमा भिटामिन बी ६, भिटामिन सी, एमिनो एसिड, काब्र्स, रिबोफ्लेभिन र नियासिन प्रशस्त मात्रामा पाइन्छ । हरेक बिहान ताजा अमलाको रसमा मह मिसाएर पिउनुहोस् ।
यसले आँखाको ज्योति बढाउन मद्दत गर्छ । राति सुत्नुअघि १ चम्चा अमलाको धूलो र मह पानीमा मिसाएर सेवन गर्न सक्नुहुन्छ । अत्यधिक दबाब वा स्वस्थ आहार नलिँदा आँखा कमजोर हुन्छ । आँखा कमजोर हुँदा मानिसको दृष्टि धमिलो हुन्छ । आँखा कमजोर हुनबाट जोगाउन चाहनुहुन्छ भने मह खानुहोस् । बिहान एक गिलास पानीमा १ चम्चा मह र त्रिफला धुलो मिसाएर पिउनुहोस् । यो उपायले आँखाको कमजोरीबाट बच्न सकिन्छ ।
यस्तै आँखा मुनिको चाउरी र कालो घेराको उपचार गर्न चाहनुहुन्छ भने मह प्रयोग गर्नुहोस् । महमा एन्टिअक्सिडेन्ट गुण हुन्छ । कपासको मद्दतले आँखा मुनि मह लगाउनुहोस् । १५ मिनेटपछि सफा पानीले आँखा धुनुहोस् । आँखा वरपरको भागमा चिलाउने समस्या भएमा पनि महको प्रयोग लाभदायी हुन्छ ।
आँखाको सङ्क्रमण भएमा मह खानु फाइदाजनक हुन्छ । महमा एन्टिब्याक्टेरियल गुण हुन्छ । मनतातो पानीमा मह मिसाएर सेवन गर्न सकिन्छ । यसबाहेक मनतातो पानीमा मह मिसाएर कपासको सहयोगले आँखामा लगाउन सकिन्छ ।
आँखामा थकान छ भने मह प्रयोग गर्न सकिन्छ । महलाई आइस क्यूबजस्तै फ्रिज गरेर राख्नुहोस् । चिसो रे जमेका क्युब्सलाई आँखाको वरिपरि एउटा पातलो कपडामा बेरेर रगड्नुहोस् । यसो गर्दा तपाईँको आँखाको थकान हटेर जान्छ । आँखामा सुख्खापन महसुस भएमा मह प्रयोग गर्न सकिन्छ ।
यदि आँखा रातो हुने, चिलाउने वा आँखा सुख्खा हुने समस्या छ भने मनतातो पानीमा मह र कागती मिसाएर दिनहुँ खानुहोस् । आँखाको मांसपेशीलाई स्वस्थ राख्न महलाई फाइदाजनक मानिन्छ ।
महको सेवनले आँखा र स्वास्थ्यका लागि फाइदाजनक हुन्छ । यद्यपि, आँखा भित्र मह वा अन्य कुनै पनि सामग्री नराख्नुहोस् ।
